Биз билан боғланинг:

   

Бизга қӯшилинглар

ХАБАРЛАР

МАДАНИЯТ

Муаллиф: Super user Категория: МАДАНИЯТ
Чоп этилган 30 Июл 2018 Кӯришлар: 602
Печат

 

m surush 2018Тожикистон Республикаси Фанлар академияси академиги Абдулғани Мирзоевнинг муносиб хизмати шундан иборатки, у XV асрдан бошлаб, яъни Жомий ва Навоийдан кейин Марказий Осиёда бадиий тафаккур сўнган қабилидаги фикрларни илгари сурувчи айрим тадқиқотчиларга қарши ўзининг фундаментал асарлари орқали Мовароуннаҳрда ҳеч қачон адабиёт томири уришдан тўхтамаганини исботлаб берди. Натижада, кейинги асрларда бадиий

адабиётимизнинг олтин хазинасини бойитган кўплаб шоҳ асарлар яратилди.

Бу даврда адабиёт осмонида бир томондан Сайидо, Аҳмад Дониш, Садриддин Айний, бошқа томондан эса, Муқимий, Фурқат, Ҳамза ва Марказий Осиё минтақаси шаҳарлари бошқа вакилларининг номлари ёрқин юлдуз сингари жилваланди.

Минтақадаги адабий муҳит тожик ва ўзбек тилларида давом этди. Кўплаб шоир ва носирлар икки тилда ижод қилдилар. Чунки улар ҳар икки тилни яхши билардилар. Бу ажиб анъанани мавлоно Жомийни ўзининг маънавий устози, деб билган Алишер Навоий бошлаб берганди. Устоз Айний икки тилда асар ёзиш анъанасини давом эттирди. Дарвоқе, у Ҳамза Ҳакимзода Ниёзий қатори янги ўзбек адабиётининг етакчиси ҳисобланади.      

Шунинг учун ҳам, кейинчалик Ўзбекистонда ёзувчи, адиб ва машҳур мемуарист бўлиб етишган қаламкашлар ўз устозлари қаторида Садриддин Айний номини ҳам тилга олганлар. Ҳар икки томонга ҳам тааллуқли бўлган бу тамойил табиийдир. Мисол учун, машҳур тожик ёзувчиси ва драматурги Сотим Улуғзода Ҳамзага бағишланган ўз асарида шундай ёзган эди: “Қалбимни забт этган шоирлар ҳақида гап кетганда, мен Ҳамзани ҳам эсга олишим мумкин. Менинг болалигим ва ёшлигим Ўзбекистонда кечган. Ҳамза менга мусиқа ва театрга ошноликни ўргатган кишилардан бири эди. Унинг номи мен учун қадрлидир. Шунинг учун ҳам, тожик ёшларининг Ҳамзага, унинг шеърияти ва театрига бўлган меҳр-муҳаббати мени қувонтиради”.          

Ўзбекистоннинг Тожикистонда туғилган машҳур адиблари Пиримқул Қодиров, Назармат Назаров, Ҳалима Худойбердиева, Зайниддин Дўстматовлар бизнинг адибларимизга нисбатан ҳам шундай фикрларни билдирганлар, деб ўйлайман.    

Агар Жомий ва Навоийнинг панду ҳикматларига назар ташласак, дўстлик ва ижодий ҳамкорлик анъанасини кейинчалик бошқалар ҳам давом эттирганлар. Жумладан, Айний ва Ғафур Ғулом, Мирзо Турсунзода, Зулфия ва Шароф Рашидов, Жалол Икромий ва Мирзокалон Исмоилий, Раҳим Жалил ва Туроб Тўла, Лойиқ Шерали ва Абдулла Орипов. Халқларимизни дўстлик, анъана ва урф-одатлар, дин ва маданият бирлаштириб туради. Бунинг ажабланарли жойи йўқ.

Тожик ва ўзбек халқларининг асрлар мобайнида синовлардан ўтган, давр оловида тобланган ва қийинчиликларда тажриба орттирган дўстлиги ҳамда қўшничилик муносабатлари икки мамлакат раҳбарлари – муҳтарам Эмомали Раҳмон ва ҳурматли Шавкат Мирзиёевнинг таҳсинга лойиқ хизматлари туфайли янгича кўриниш касб этиб бормоқда. Айнан, бу улуғ зотларнинг саъй-ҳаракатлари ва заҳматлари эвазига орадаги барча сунъий тўсиқлар олиб ташланди. Ишнинг бундай тус олиши ҳар икки давлат халқларига чексиз шодлик улашди.      

...Айтиш лозимки, дўстлик, ҳамжиҳатлик ва ҳар томонлама ҳамкорликни кенг йўлга қўйиш учун қўшни давлатга сафар қиладиган адабиётчилар ва маданият ходимларидан иборат катта гуруҳ таркибига таниқли адиблар Саттор Турсун, Абдулҳамид Самад, Камол Насрулло, ўзбек ижодкорларидан Сулаймон Эрматов ва бошқалар киритилган. Худди уларнинг касбдошлари яратган асарлар Тожикистонда ўзининг кўплаб ўқувчиларига эга бўлганидек, бу қаламкашлар ижодининг довруғи Ўзбекистонга ҳам кетган.

1998 йили тожиклар давлати сарвари муҳтарам Эмомали Раҳмон бошчилигида Ўзбекистонда Тожикистон кунлари ўтказилди. Ушбу тадбирда мен ҳам қатнашгандим. Санъат ва ижод аҳлини, қисқаси, тожикларни чексиз қувонч билан қарши олган турли касб эгаларининг очиқ чеҳраларини кўриб, икки миллатнинг дўстлик илдизлари мустаҳкам эканлигига яна бир карра ишонч ҳосил қилгандим. Тошкент кўчаларидан бирига номи берилган тинчлик ва дўстлик куйчиси Мирзо Турсунзоданинг қуйидаги байти ёдимга тушди ўша лаҳзада:      

Дўстликни тоабад излагаймиз - биз,

Омонлик, тинчликдан сўзлагаймиз - биз.

Бу сўзлар икки халқнинг миллий хислатини баён қилибгина қолмай, икки давлат бошлиқлари – муҳтарам Эмомали Раҳмон ва Шавкат Мирзиёев юритаётган сиёсатни ўзида мужассам этади.

 

Мансур СУРУШ,

“Ховар” ТМААнинг адабий шарҳловчиси.

КАЛЕНДАР

« Август 2020 »
Дш Сш Чш Пш Жм Шб Яб
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31            

МАҚОЛАЛАР

Афсона

 

Мен бу китобни қандайдир иш билан чиқиб, болохонамизнинг бир бурчагида ўтган йиллар мобайнида ғарам-ғарам қилиб тоғдай уюб ташланган эски журналлар орасидан топиб олган эдим. Худо ҳаққи, тан олишим керак, бу яқин ўрталарда дўстларим айтгандай таниқли китоб жинниси бўлсам-да, бундай аянчли қисмат парчалари битилган китобни ҳали туғилиб қўлга олмаган эдим. Китоб кўп вақтлардан бери сақланиб келинганлиги боис муқовалари сичқонларга ем бўлиб,

Муфассал...

БОШ ВАЗИФА – САНОАТЛАШТИРИШ

Тожикистонни халқ хўжалиги асоси аграр-саноат бўлган мамлакатдан саноат-аграр давлатга айлантириш бугунги кунда Тинчлик ва миллий бирлик асосчиси – Миллат пешвоси, Тожикистон Президенти муҳтарам Эмомали Раҳмон томонидан олиб борилаётган иқтисодий сиёсатнинг бош вазифасидир. «2030 йилгача бўлган даврга мўлжалланган миллий тараққиёт стратегияси», асосан, ана шу мақсадга йўналтирилгандир.

Муфассал...

СТАТИСТИКА

Сайтга кирганлар
1
Мақолалар
872
Мақолаларни кӯрганлар сони
815987

ӮҚУВЧИЛАР СОНИ

3262594
Бугун
Кеча
Шу ҳафта
Ӯтган ҳафта
Шу ой
Ӯтган ой
Ҳаммаси
4345
4502
8847
3219967
52828
138308
3262594

Сизнинг IPнгиз: 18.207.98.97
Бугун: 11-08-2020 21:53:15

ҲАМКОРЛАР

 

 

   

2015