Биз билан боғланинг:

   

Бизга қӯшилинглар

ХАБАРЛАР

МАДАНИЯТ

Муаллиф: Super user Категория: МАДАНИЯТ
Чоп этилган 13 Феврал 2018 Кӯришлар: 788
Печат

 

rezba po_derevuАрхеологик қидирувлар шуни кўрсатадики, Марказий Осиёдаги энг қадимги ёғоч ўймакорлиги усули билан ясалган устун қадимий Панжакент шаҳри ёдгорликларидан топилган. Мазкур топилма эса, ушбу қадимий ҳунармандчилик тури азалдан аждодларимиз орасида ривожланиб келганлигидан гувоҳлик беради. Бу шаҳар V-VIII асрларда улкан маданий марказлардан бири саналарди. Қадимий Панжакент шаҳри Шарқ меъморчилигининг ўзига хос услуби билан бунёд этилган

бўлиб, ёғоч ўймакорлиги ҳунарининг юксак намуналари билан безатилганлигини археологик топилмалар мисолида кўриш мумкин. 720-722 йиллардаги ажнабийларнинг ҳужуми оқибатида шаҳар олов ичида қолиб, турли соҳаларга оид кўплаб иншоотлар жиддий зарар кўрган ёки буткул хароб бўлганди. Археологик қидирувлар натижасида, бу ерда сақланиб қолган ёдгорликлардан ёғоч ўймакорлиги билан ишланган устун, эшик боши ва лавҳлар қўлга киритилди. Улар ўсимлик (узум шингили, барг ва гул) шаклидаги безаклар билан безатилган эди.

Шу билан бирга, қадимий Панжакент  шаҳри ҳунармандлари орасида ҳайкалтарошлик ҳам ривожланган экан. Бу мавзедан топилган ноёб намуналаридан бири - раққоса қиз ҳайкалининг ярми куйган ҳолатда топилганидир. Ушбу топилма, айни пайтда, Тожикистон Миллий музейининг кенг ва шинам хоналаридан бирида сақланаётган бўлиб, бу ерга ташриф буюрадиган ҳар бир томошабин диққатини ўзига тортади. Ушбу ҳайкалда раққоса рақснинг энг қийин ҳаракатларини бажараётган пайтида тасвирланган бўлиб, ундан меҳмонхоналарни безатишда фойдаланишган.

Яна бир топилма узум новдаси ва шингили тасвири туширилган ёғоч ўймакорлиги усулида ишланган тахтача лавҳ бўлиб, бизгача ярми куйган ҳолатда етиб келган. Ушбу лавҳ юксак ўймакорлик усулида ишланган бўлиб, аждодларимизнинг боғдорчилик маданияти қанчалик юқори бўлганлигидан гувоҳлик беради.  Қадимий панжакентликларнинг ёғоч ўймакорлиги ҳунарида чўпга бундай ишлов бериш услуби кенг қўлланилган.

Археологик қидирувлар ва ўтказилган тадқиқотлар шуни кўрсатадики, ёғоч ўймакорлиги ҳунари намуналари бизнинг замонимизгача етиб келишининг асосий сабабларидан бири, бу ёнғин пайтида, уй деворларининг ушбу ўймакорлик ҳунари намуналари устига қулаши оқибатида, сақланиб қолганлигидир. ХХ асрнинг иккинчи ярмида бошланган археологик қидирувларгача ёғоч ўймакорлиги намуналари тупроқ остида сақланиб турилган. Чунки ушбу тарихий мавзе тупроғи чўп маҳсулотларини сақлаб туриш учун қулай бўлган.

Хулоса, қадимий Панжакент шаҳридан топилган ёғоч ўймакорлиги ҳунари намуналари бу ҳунар халқимизнинг энг қадимги ҳунарларидан бири бўлганлигини кўрсатди. Бугун бу топилмаларга жаҳон аҳли қизиқиш билдирмоқда. Ушбу топилмалар, ўз навбатида, халқимизнинг қадимий ҳунарлари ва маданиятини ўрганишга муносиб хизмат қилади.

 

Фирдавс ШАРИФЗОДА,

Тожикистон Миллий музейининг қадимги ва ўрта асрлар тарихи бўлими бошлиғи ўринбосари, тарих фанлари номзоди.

КАЛЕНДАР

« Январ 2020 »
Дш Сш Чш Пш Жм Шб Яб
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    

МАҚОЛАЛАР

СЎНГГИ ПУШАЙМОН

 

Ориф соат ўн беш-ўн олтилар атрофида устахонани маҳкамлади… Кутгандан не фойда? Бугун атиги биттагина машинани таъмирдан чиқарди. Унинг ҳам «касали» енгил экан. Анча вақтдан бери шу аҳвол. Даромаддан баромад кўп. Иш олдингидай эмас. Авваллари бу устахона ён-атрофида машина таъмирлайдиган бошқа дўконлар кам эди. Ҳозир эса марказий йўлнинг ҳар икки томони тўла «запчаст»  дўконлари-ю, устахоналар.

Муфассал...

Туйғулар

 

СЕН МЕНИНГ УМРИМСАН

Азизам!

Мен бугун англаган ҳақиқатлар ичра бир теранликни ҳис этдим. Сен менинг умримга айланиб қолибсан. Мен то ҳануз, бу ҳақиқатни ҳис этгунча қандай яшадим? Ўзимга ишонгим келмайди.

Муфассал...

СТАТИСТИКА

Сайтга кирганлар
1
Мақолалар
835
Мақолаларни кӯрганлар сони
599315

ӮҚУВЧИЛАР СОНИ

2600052
Бугун
Кеча
Шу ҳафта
Ӯтган ҳафта
Шу ой
Ӯтган ой
Ҳаммаси
282
2210
11065
2566558
68148
86682
2600052

Сизнинг IPнгиз: 18.206.12.79
Бугун: 24-01-2020 02:18:57

ҲАМКОРЛАР

 

 

   

2015