Юртимизнинг машҳур ҳофизларидан бири, «Шашмақом»нинг моҳир ижрочиси, Тожикистон Халқ артисти марҳум Боймуҳаммад Ниёзов давру даврон сурган санъаткорлар сирасига киради. Кимлардир бир умр янги машина миниш орзусида ўз даврининг энг олди машиналари соҳиби бўлган. «Москвич»нинг энг зўри дейсизми, «Жигули»нинг «06»си дейсизми, «Волга»нинг «ГАЗ-24»и дейсизми… Эл ардоғидаги ҳофиз машиналарини тез-тез янгилаб турган.
Энди даврлар ўтаверар экан, Шўролар Иттифоқи тарқаб кетди. Ўтган асрнинг тўқсонинчи йиллари бошида иқтисодий инқироз ҳукмронлик қила бошлади. Ўша йилларда Боймуҳаммад Ниёзов «Запорожец» сотиб олди. Уни ҳозирги ёшлар кўрмаган бўлса керак. Кичкинагина, арзонгина машина.
Ҳофизнинг ўғли Нурмуҳаммад эски «Запорожец»нинг у ёқ-бу ёғини айланиб кўриб, отасини мақтай кетди:
- Дадажон, дидингизга, узоқни кўра олишингизга қойилман…
- Ҳа, энди, - камтарона сўз бошлади Боймуҳаммад ака. – Енгилгина. Худди велосипед ҳайдагандек осонгина ҳайдаб юраверасан.
- Дадажон, узоқни ўйлаб, яхши иш қилибсиз. Биласизми, шунча машина миндингиз, лекин «вечний»сини энди олдингиз.
- Бу нима деганинг, ўғлим? - таажжубланди ота.
- Чунки бу алмисоқдан қолган машинани ҳеч қачон, ҳеч кимга сота олмайсиз. У - «вечний» машина…
«ФАРҚИ ЙЎҚ ЧОЙ»
Қишлоғимизда тўй-маъракалар бўлса, ўзимни нуроний отахонлар даврасига ураман. Қарияларнинг хизматини қилиб, дуоларини олсам, баҳри-дилим очилиб кетади. Енгил ҳазиллар қилиб, кулдираман, ўзлари айтмоқчи, уларни ёшартираман.
Маъракалардан бирида қишлоғимизнинг табаррук отахонларидан Абдували бобо менга иш буюриб қолди:
- Ғайратжон, ўғлим, битта чой дамлаб кел.
Айтганларини қилдим. Чойни уч марта қайтариб, пиёлага бир хўплам қуйиб ичдим-да, кейингисини бобога узатдим. Абдували бобо пиёладаги чойга тикилиб:
- Ўғлим, бу қанақа чой, қорами, кўкми? - деди.
- Бобожон, рангига қаранг, ўзи тайин-ку, - дедим мен.
- Кўзларим хира бўлиб қолган, болам. Рангидан ажрата олмайман.
- Унда ҳидлаб кўринг, бўлмасам…
- Э, болажоним-а, ҳидидан билсам, сендан сўрармидим.
- Ундай бўлса, бир ҳўплам ичиб кўринг, мазасидан биласиз, қўясиз.
- Ёшинг саксондан ошгандан кейин, маза нималигини ҳам билмай қоларкансан, киши.
- Ие, бобожон, рангидан, ҳидидан, ҳатто, мазасидан билмасангиз, қорами, кўк чойми сизга нима фарқи бор?
- Нима дединг, ўғлим?
- Бу айни сизбоп чой деяпман. Чойнинг энг янги, энг яхши тури – «фарқи йўқ чой», дейдилар буни.
Бобо чойни ҳўплаб-ҳўплаб ичиб, оғзида қолган тўртта тишни кўрсатиб, жилмайди.
Ғайратжон ҲАМРОҚУЛОВ.